اگر هدفت این است که از یک فرد مبتدی به یک متخصص واقعی در حوزه امنیت سایبری تبدیل شوی، باید دو مسیر Bug Bounty و Red Team را به‌صورت اصولی یاد بگیری.

این دو مسیر به یکدیگر مرتبط هستند، اما هدف و مهارت‌های متفاوتی دارند:

• Bug Bounty: پیدا کردن آسیب‌پذیری‌های امنیتی در وب‌سایت‌ها و سرویس‌های مجاز و گزارش مسئولانه آن‌ها، گاهی در ازای دریافت پاداش.

• Red Team: شبیه‌سازی حملات واقعی برای ارزیابی امنیت سازمان، زیرساخت، شبکه، سیستم‌ها و توانایی تیم دفاعی.

پیشنهاد من این است که ابتدا پایه‌های مشترک را یاد بگیری، سپس وارد تست نفوذ وب و Bug Bounty شوی و در ادامه تخصص Red Team را دنبال کنی.

۱. نقشه راه کلی

این زمان‌ها تخمینی هستند و با توجه به دانش قبلی و میزان تمرین تغییر می‌کنند.

بخش اول: آموزش پایه‌ای مشترک

۲. Linux برای متخصصان امنیت

اولین مهارتی که باید یاد بگیری، کار با لینوکس است.

موضوعات آموزشی:

1. ساختار فایل‌ها و پوشه‌ها

2. دستورات پایه ترمینال

3. مدیریت کاربران و گروه‌ها

4. مدیریت Permissionها

5. مدیریت Processها

6. کار با سرویس‌ها

7. مدیریت شبکه در لینوکس

8. Bash Scripting

9. مدیریت بسته‌ها

10. لاگ‌ها و عیب‌یابی سیستم

دستورات ضروری برای تمرین:

pwd
ls -la
cd /var/log
whoami
id
uname -a
ip addr
ss -tulnp
ps aux
find /var/www -type f

تمرین عملی:

• نصب Kali Linux در VirtualBox

• ایجاد دو کاربر

• تنظیم سطح دسترسی فایل‌ها

• بررسی سرویس‌های فعال

• مشاهده لاگ ورود کاربران

• نوشتن یک اسکریپت Bash برای جمع‌آوری اطلاعات سیستم

۳. Networking و پروتکل‌ها

بدون شناخت شبکه، درک تست نفوذ بسیار دشوار خواهد بود.

تمرین:

ping example.com
nslookup example.com
dig example.com
traceroute example.com
curl -I https://example.com

هدف این مرحله این است که بتوانی مسیر ارتباط یک کاربر با سرور را تحلیل کنی.

۴. برنامه‌نویسی برای امنیت

لازم نیست در ابتدا برنامه‌نویس حرفه‌ای باشی، اما باید بتوانی کد بخوانی، ابزار بسازی و رفتار برنامه‌ها را تحلیل کنی.

زبان‌های پیشنهادی:

• Python: اتوماسیون و ساخت ابزار امنیتی

• Bash: خودکارسازی وظایف لینوکس

• JavaScript: درک آسیب‌پذیری‌های سمت کاربر و وب

• SQL: شناخت پایگاه داده و تزریق SQL

• PowerShell: مدیریت و تحلیل محیط Windows

اولین پروژه عملی Python:

ساخت یک ابزار ساده برای بررسی وضعیت HTTP چند آدرس مجاز:

import requeststargets = [    "https://example.com",    "https://www.iana.org"]for target in targets:    try:        response = requests.get(target, timeout=5)        print(target, response.status_code)    except requests.RequestException as error:        print(target, error)

تمرین را فقط روی سرویس‌هایی انجام بده که اجازه بررسی آن‌ها را داری.

بخش دوم: مسیر تخصصی Bug Bounty

۵. شناخت معماری وب و تست نفوذ

قبل از شکار باگ باید بفهمی یک وب‌سایت چگونه کار می‌کند.

سرفصل‌های ضروری:

• Client و Server

• Request و Response

• HTTP Methods

• Headers

• Cookies

• Session Management

• Authentication و Authorization

• REST API و JSON

• Same-Origin Policy

• CORS

• WebSocket

• JWT

• ساختار پایگاه داده

ابزارهای مورد نیاز

۶. یادگیری آسیب‌پذیری‌های وب (OWASP)

این بخش قلب مسیر Bug Bounty است.

ترتیب پیشنهادی یادگیری:

1. ابتدا XSS و SQL Injection

2. سپس IDOR و Broken Access Control

3. بعد Authentication و Session

4. سپس SSRF و SSTI

5. در پایان Business Logic و API Security

آموزش عملی نمونه: درک آسیب‌پذیری IDOR

فرض کن در آزمایشگاه خودت یک API با این آدرس داری:

GET /api/profile/1001
Authorization: Bearer USER_TOKEN

پاسخ فرضی:

{
  "id": 1001,
  "username": "tester",
  "role": "user"
}

حالا باید بررسی کنی آیا سیستم مالکیت منابع را سمت سرور کنترل می‌کند یا صرفاً به شناسه ارسالی اعتماد دارد.

سناریوی آزمایشگاهی:

1. دو حساب آزمایشی A و B بساز.

2. با حساب A وارد شو.

3. درخواست دریافت پروفایل خودت را در Burp Suite ثبت کن.

4. شناسه منبع را در محیط آزمایشگاهی به شناسه حساب B تغییر بده.

5. بررسی کن سرور چه پاسخی می‌دهد.

6. نتیجه را مستند کن.

۷. Reconnaissance؛ شناسایی در Bug Bounty

یکی از مهم‌ترین مهارت‌های شکار باگ، شناسایی درست محدوده هدف است.

موضوعات:

• Domain Enumeration

• Subdomain Discovery

• DNS Enumeration

• Technology Fingerprinting

• Asset Discovery

• Endpoint Discovery

• JavaScript Analysis

• API Endpoint Discovery

• بررسی سطح حمله (Attack Surface)

ابزارهای پیشنهادی:

نکته مهم: هیچ‌کدام از این ابزارها مجوز تست ایجاد نمی‌کنند. فقط دارایی‌های داخل Scope و با رعایت محدودیت‌های برنامه را بررسی کن.

۸. شکار باگ و گزارش‌نویسی

در این مرحله باید یاد بگیری که یک یافته واقعی را از یک هشدار اشتباه ابزار تشخیص بدهی.

فرآیند حرفه‌ای:

پلتفرم‌های تمرین و فعالیت

بخش سوم: مسیر تخصصی Red Team

در Red Team فقط با یک وب‌سایت سروکار نداری؛ باید بتوانی امنیت یک محیط سازمانی را در ابعاد مختلف ارزیابی کنی.

۹. Windows و PowerShell

موضوعات:

• معماری Windows

• کاربران و گروه‌ها

• Windows Services

• NTFS Permissions

• Registry

• Event Logs

• PowerShell

• Windows Authentication

• Local Security Policies

• Windows Firewall

• امنیت سیستم‌عامل

تمرین عملی:

• نصب Windows 11 در ماشین مجازی

• ساخت چند کاربر

• تنظیم سطح دسترسی

• بررسی Event Viewer

• تحلیل فرآیندهای در حال اجرا

• بررسی سیاست‌های امنیتی

۱۰. Active Directory

Active Directory یکی از مهم‌ترین موضوعات Red Team سازمانی است.

سرفصل‌ها:

1. Domain و Forest

2. Domain Controller

3. Organizational Units

4. Group Policy

5. Kerberos

6. LDAP

7. NTLM

8. Service Accounts

9. Privileged Groups

10. Delegation

11. Group Policy Security

12. Active Directory Misconfigurations

ابزارهای آموزشی:

• BloodHound CE

• SharpHound

• PingCastle

• PowerView

• Impacket

در ابتدا باید معماری AD و نقاط ضعف پیکربندی را بفهمی. سپس در آزمایشگاه اختصاصی، شناسایی مسیرهای دسترسی غیرمجاز و روش‌های اصلاح آن‌ها را تمرین کنی.

۱۱. Privilege Escalation

یاد بگیر چگونه ضعف‌های پیکربندی باعث افزایش سطح دسترسی می‌شوند و چگونه آن‌ها را شناسایی و رفع کنی.

Linux Privilege Escalation:

• SUID/SGID

• Linux Capabilities

• Sudo Misconfiguration

• Cron Jobs

• File Permissions

• Service Misconfiguration

• Kernel Vulnerabilities

• Environment Variables

Windows Privilege Escalation:

• Weak Service Permissions

• Unquoted Service Paths

• Insecure Registry Permissions

• Token Privileges

• Scheduled Tasks

• Misconfigured Services

• Local Group Membership

تمرین پیشنهادی: ساخت دو ماشین مجازی Linux و Windows با تنظیمات آسیب‌پذیر کنترل‌شده و بررسی علت وجود هر ضعف.

۱۲. عملیات Red Team

در این مرحله وارد شبیه‌سازی سناریوهای سازمانی می‌شوی.

این سرفصل‌ها باید در چارچوب شبیه‌سازی مجاز و کنترل‌شده آموزش داده شوند؛ نه روی شبکه یا حساب‌های واقعی بدون مجوز.

۱۳. ابزارهای تخصصی Red Team

بخش چهارم: ساخت آزمایشگاه حرفه‌ای هک و امنیت

برای اینکه بتوانی تمام این مهارت‌ها را عملی یاد بگیری، باید یک آزمایشگاه شخصی بسازی.

۱۴. تجهیزات و نرم‌افزارهای موردنیاز

لینک‌ها:

• VirtualBox

• Kali Linux

• Ubuntu Server

• Windows Server Evaluation

ساختار پیشنهادی آزمایشگاه:

برای امنیت، از شبکه Host-only یا Internal Network استفاده کن، Snapshot بگیر و ماشین‌های آسیب‌پذیر را به شبکه عمومی متصل نکن.

بخش پنجم: برنامه آموزشی ۳۶ هفته‌ای

این برنامه را می‌توانی به‌عنوان یک دوره کامل و مرحله‌به‌مرحله دنبال کنی.

بخش ششم: منابع آموزشی معتبر

این منابع را به‌ترتیب در برنامه‌ات قرار بده.

بخش هفتم: چطور بفهمی آماده ورود به بازار کار هستی؟

برای اینکه صرفاً ابزارمحور نباشی، باید بتوانی خروجی واقعی تولید کنی.

پروژه‌های نهایی که باید انجام بدهی

پروژه Bug Bounty:

• انتخاب یک برنامه مجاز

• تحلیل Scope

• شناسایی سطح حمله

• تست آسیب‌پذیری‌ها

• اعتبارسنجی یافته‌ها

• نوشتن حداقل یک گزارش حرفه‌ای

پروژه Red Team:

• ایجاد شبکه سازمانی آزمایشگاهی

• راه‌اندازی Active Directory

• تعریف سناریوی ارزیابی امنیت

• شناسایی پیکربندی‌های ضعیف

• اجرای شبیه‌سازی کنترل‌شده

• بررسی لاگ‌ها و توانایی تشخیص تیم دفاعی

• تهیه گزارش نهایی و راهکارهای اصلاح

  ---

   

  آموزش ها هفته به هفته آپلود میشوند